Ana Sayfa İş Dünyası Dış İlişkiler Karabağ Sorununun Tarihsel Kökenleri

Karabağ Sorununun Tarihsel Kökenleri

566
0
Paylaş

Rus İmparatorluğunun yıkılması sonucunda 1918’de Kafkasya’da bir Ermeni devleti kurulmuştur. Osmanlı İmparatorluğunu tasfiye eden Sevr Antlaşması Doğu Anadolu’dan Ermenistan’a büyük topraklar vermiştir. Ermeniler bu toprakları ele geçirmek için başlattıkları savaşta Türk kuvvetlerine yenilmişler ve günümüz sınırlarını kabul etmişlerdir. Hemen sonra Ermenistan bağımsız bir devlet olmaktan çıkarak Sovyetler Birliği’ne katılmıştır.

Kafkasların tamamı Sovyet hakimiyetine geçtikten sonra Dağlık Karabağ özerk bölge oldu ve Azerbaycan’a bağlanmıştı. O sıralarda nüfusunun büyük çoğunluğu Ermeni olan Dağlık Karabağ’ın Azerbaycan’a bağlanmasının esas nedeninin Sovyetlerin “böl ve yönet” politikası olduğu görülmektedir. Gürcü kökenli olması nedeniyle Kafkaslardaki koşulları çok iyi bilen Stalin’in çizdiği harita şudur: Nahçivan, bir Ermeni koridoruyla Azerbaycan’dan ayrılmıştır. Böylelikle Azerbaycan’ın önemli bir eyaleti ile doğrudan bağlantısı kesilmiştir. Ayrıca Türkiye’nin Azerbaycan’a komşu olması önlenmiştir. Karabağ, özerk de olsa, Azerbaycan’a bağlanmak suretiyle Azerbaycan ve Ermenistan arasında devamlı bir anlaşmazlık kaynağı yaratılmış ve Moskova’nın hakemliğine başvurmaları sağlanmıştır. Karabağ sorunu ancak Stalin’in ölümünden sonra beliren özgürlük havası içinde yeniden ortaya atılabilmiştir.

Karabağlılar bölgenin Azerbaycan’a bağlanması için birçok kez Moskova’ya başvurmuşlardır. 1968 yılında bölgenin başkenti Hankenti’nde Azeriler ve Ermeniler arasında çatışmalar çıkmıştır. Bu olaylar Karabağ’da Ermenistan’a bağlanmak için ciddi bir eğilim olduğunu göstermiştir. Bu eğilimin Ermenistan tarafından el altından desteklendiği de anlaşılmaktadır. Büyük Ermenistan hayalleri peşinde koşan Ermeni diasporası da daima Karabağ’ın Ermenistan’a bağlanmasını istemiştir. Moskova ise mevcut düzeni bozan bu talepleri dikkate almamıştır. 1973 yılında Karabağ Komünist Partisi’nin başına getirilen Boris Kevorkov bu görevde 15 yıl kalarak Moskova’nın istediği gibi statükoyu korumuştur. Bundan sonrada Ermenistan ve Karabağ’da kısa zamanda milliyetçi akımlar ortaya çıkmıştır. Karabağ’ın Ermenistan’a bağlanma talepleri arttı ve sokak gösterileri yapılmaya başlandı.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu yazın!
Lütfen Buraya Adınızı Yazın